სამართლებრივი ცოდნის ცენტრი
ჩაწერეთ კითხვა ჩვეულებრივი სიტყვებით — მიიღებთ მოქმედ წყაროებზე დაფუძნებულ გზამკვლევსა და მკაფიო შემდეგ ნაბიჯებს.
დღგ-ის რეგისტრაცია და მცირე ბიზნესის სტატუსი სხვადასხვა საგადასახადო რეჟიმია; საქმიანობის ტიპი, ბრუნვის დათვლა, გამორიცხული საქმიანობა და სტატუსის ცალკე განაცხადი მოქმედი საგადასახადო წესით უნდა შემოწმდეს.
ვირტუალური ზონის პირისა და საერთაშორისო კომპანიის რეჟიმები ერთმანეთის შემცვლელი არ არის; საქმიანობის შინაარსი, მომხმარებლის მდებარეობა, საქართველოში შექმნილი ღირებულება, თანამშრომლები და დოკუმენტური კვალი ცალკე უნდა გაანალიზდეს.
წილის შეძენით მყიდველი იღებს კომპანიის ისტორიას და არა მხოლოდ აქტივებს; due diligence, ფასის კორექტირება, გარანტიები, პირობები, გადახდა და რეესტრის ცვლილება ერთ დახურვის მექანიზმად უნდა შეიკრას.
კორპორაციული due diligence ამოწმებს საკუთრებას, უფლებამოსილებას, კონტრაქტებს, ვალს, რეგულირებას, შრომას, მონაცემებს, დავებსა და აღსრულებადობას; შედეგი უნდა გადაიქცეს ფასის, გარანტიისა და დახურვის პირობებად.
ნებაყოფლობითი ლიკვიდაცია გადახდისუნარიანი კომპანიის დახურვის მექანიზმია, ხოლო მოსალოდნელი ან არსებული გადახდისუუნარობა ცალკე კოლექტიურ რეჟიმს მოითხოვს; კრედიტორებისა და დირექტორის რისკი პირველივე ეტაპზე უნდა შეფასდეს.
საბაჟო შედეგი დამოკიდებულია საქონლის სწორ კლასიფიკაციაზე, წარმოშობაზე, ღირებულებაზე, პროცედურაზე, ნებართვასა და დოკუმენტების თანხვედრაზე; დეკლარაცია წინასწარ შეიძლება წარედგინოს, მაგრამ საქონელი 45 დღეში უნდა წარადგინოთ და რეგისტრაციის შემდეგი ცვლილება ცალკე წესს ექვემდებარება.
ავანსის გადახდამდე უნდა შემოწმდეს გამყიდველის საკუთრება, ბინის საკადასტრო იდენტობა, იპოთეკა ან ყადაღა, თანამესაკუთრე, მშენებლობის სტატუსი, დავალიანება და უსაფრთხო გადახდის პირობა.
უცხოელის მიერ ბინის ან არასასოფლო ქონების შეძენა და სასოფლო-სამეურნეო მიწის ფლობა განსხვავებულ რეჟიმს ექვემდებარება; მიწის დანიშნულება, მყიდველის სტატუსი და კანონით დაშვებული გამონაკლისი გარიგებამდე უნდა დადგინდეს.
რეესტრის ამონაწერი უნდა წაიკითხოთ როგორც უფლების, მესაკუთრის, ობიექტის, იპოთეკის, ყადაღის, ვალდებულების და განაცხადის მიმდინარე სტატუსის ერთიანი ჩანაწერი; მხოლოდ მესაკუთრის სახელის ნახვა due diligence არ არის.
წინარე ხელშეკრულებამ ზუსტად უნდა განსაზღვროს ობიექტი, ფასი, ავანსის ბუნება, ძირითადი ხელშეკრულების პირობები, due diligence, ტვირთის მოხსნა, ვადა და გასვლის შედეგი; მოკლე ჯავშნის ფორმა ხშირად საკმარისი არ არის.
მშენებარე ბინის მყიდველი იღებს დასრულების, ნებართვის, ხარისხის, ფართობის, დაფინანსებისა და დეველოპერის გადახდისუნარიანობის რისკს; გადახდა უნდა უკავშირდებოდეს გაზომვად ეტაპებს და რეგისტრირებად უფლებას.
ჩაბარებისას მყიდველმა უნდა შეადაროს ფაქტობრივი ბინა ხელშეკრულებას, პროექტს და სპეციფიკაციას; დეფექტი, ფართობის სხვაობა და დაგვიანება წერილობით უნდა დაფიქსირდეს მიღებაზე ხელმოწერამდე ან დათქმით.
ქირავნობის ხელშეკრულებამ უნდა განსაზღვროს ობიექტის მდგომარეობა, ფასი, დეპოზიტი, კომუნალური ხარჯი, შეკეთება, წვდომა, შეწყვეტა და ნივთის დაბრუნება; ზეპირი შეთანხმება მტკიცებულების რისკს ზრდის.
თანამესაკუთრეობისა და საზღვრის დავაში უნდა გაიმიჯნოს რეგისტრირებული წილი, ფაქტობრივი სარგებლობა, საკადასტრო მონაცემი, მემკვიდრეობის ჯაჭვი და შესაძლო ყალბი დოკუმენტი; ერთი პრობლემის გადაწყვეტა დანარჩენს ავტომატურად არ აგვარებს.
პოლიციასთან საუბრამდე უნდა გაირკვეს, რა საპროცესო სტატუსით გიკავშირდებიან, არის თუ არა გამოცხადება სავალდებულო, ფიქსირდება თუ არა საუბარი და გაქვთ თუ არა ადვოკატთან კონფიდენციალური კონსულტაციის შესაძლებლობა. სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსი ინტერვიუს დაწყებამდე ინტერვიუერისგან ადვოკატის გამოყენებისა და საკუთარი ან ახლო ნათესავის წინააღმდეგ ინფორმაციის გაუმჟღავნებლობის უფლებების განმარტებას მოითხოვს.
მოწმემ უნდა იცოდეს საკუთარი სტატუსი, ჩვენების მიცემის ფორმა, ზუსტი ფაქტების ფარგლები, თარჯიმნის საჭიროება და თვითინკრიმინაციის შესაძლო რისკი; მოწმის სტატუსი პრაქტიკულ დაცვას არ გამორიცხავს.
ჩხრეკისა და ამოღებისას უნდა შემოწმდეს სამართლებრივი საფუძველი, მოქმედების ფარგლები, დამსწრეები, ნივთების ზუსტი აღწერა, ციფრული მოწყობილობის მოპყრობა და ოქმის ასლი; წინააღმდეგობა უსაფრთხო და სამართლებრივი ფორმით უნდა დაფიქსირდეს.
აღკვეთის ღონისძიება სასჯელი არ არის; სასამართლო აფასებს კონკრეტულ საპროცესო რისკებსა და ნაკლებად მკაცრი ზომის საკმარისობას, ამიტომ პირადი კავშირები, საცხოვრებელი, ჯანმრთელობა, ქცევა და ალტერნატივა მტკიცებულებით უნდა წარდგეს.
გამოძიების პირველივე საათებში უნდა დადგინდეს პირის სტატუსი და ადგილმდებარეობა, უზრუნველყოფილი იქნეს ადვოკატთან კონფიდენციალური წვდომა, თარჯიმანი და სამედიცინო დახმარება, ხოლო დაკავებისას კონტროლდებოდეს უფლებების განმარტება, ოქმი და 72/48-საათიანი საკვანძო ვადები; ოჯახისა და უცხოელის საკონსულო საკითხები მტკიცებულების დაცვის გეგმას უნდა შეუერთდეს.
საკუთრების, მოტყუების ან ძალადობის შესახებ ბრალდება უნდა დაიშალოს ქმედებად, განზრახვად, ზიანად, მფლობელობად და მტკიცებულებად; კონფლიქტის სახელწოდება საბოლოო სამართლებრივ კვალიფიკაციას არ განსაზღვრავს.