Right to Repair: რას ნიშნავს ევროპის ახალი შეკეთების უფლება საქართველოს მომხმარებლისთვის
ევროკავშირის შეკეთების შესახებ დირექტივის ეროვნული გამოყენება 2026 წლის 31 ივლისიდან დაიწყო. როგორ იცავს ქართული კანონი უხარისხო ტექნიკისა და სერვისის მომხმარებელს?
რემონტი ახალი სამართლებრივი კონკურენციის ველია
ევროკავშირის Right to Repair დირექტივის გამოყენება წევრ ქვეყნებში 2026 წლის 31 ივლისიდან იწყება. ევროკომისიის განმარტებით, გარკვეული პროდუქტების მწარმოებლებს, მათ შორის შესაბამისი მოთხოვნების მქონე საყოფაცხოვრებო ტექნიკისა და ელექტრონიკის მწარმოებლებს, შეიძლება დაეკისროთ შეკეთება გონივრულ ვადაში და გონივრულ ფასად. თუ მომხმარებელი საგარანტიო პერიოდში შეკეთებას აირჩევს, გარანტიის ვადა დამატებით ერთი წლით იზრდება.
საქართველოში ეს დირექტივა ავტომატურად არ მოქმედებს, მაგრამ ის მნიშვნელოვანია იმპორტიორებისთვის, დისტრიბუტორებისთვის, ონლაინ-მაღაზიებისთვის და იმ მომხმარებლებისთვის, ვინც ევროკავშირიდან პროდუქციას ყიდულობს. საქართველოში დავა ძირითადად ხელშეკრულებით, მომხმარებლის უფლებების დაცვის კანონითა და პროდუქტის უსაფრთხოების წესებით შეფასდება.
რა უნდა მოითხოვოს მომხმარებელმა საქართველოში
დეფექტის აღმოჩენისას შეინახეთ ქვითარი, საგარანტიო ბარათი, მიწოდების დოკუმენტი, მიმოწერა, ფოტო/ვიდეო და სერვის-ცენტრის დასკვნა. წერილობით დააფიქსირეთ, ითხოვთ შეკეთებას, შეცვლას, ფასის შემცირებას თუ ხელშეკრულებიდან გასვლას. ზეპირი დაპირება მტკიცებულების თვალსაზრისით სუსტია.
თუ სერვისი უარს ამბობს, მოითხოვეთ უარის მიზეზი წერილობით. არ დათანხმდეთ ისეთ რემონტს, რომელიც თქვენს მიერ გამოწვეულ დაზიანებას უსაფუძვლოდ გიწერთ, და არ ჩააბაროთ ნივთი მიღება-ჩაბარების დოკუმენტის გარეშე.
ბიზნესის სამართლებრივი რისკები
ონლაინ-მაღაზიამ მკაფიოდ უნდა მიუთითოს გამყიდველი, გარანტია, სერვისის პირობები, მიწოდება და დაბრუნების პროცედურა. მწარმოებლისა და გამყიდველის პასუხისმგებლობის აღრევა მომხმარებლისთვის დამაბნეველი შეიძლება გახდეს. პროდუქტის უსაფრთხოების კოდექსი განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია მაშინ, როცა დეფექტი შეიძლება საფრთხეს უქმნიდეს ჯანმრთელობას ან ქონებას.
რას შეცვლის ეს საქართველოში?
ევროპული წესები ზრდის მოლოდინს, რომ მოწყობილობა უნდა იყოს შეკეთებადი, სათადარიგო ნაწილი ხელმისაწვდომი და სერვისი გამჭვირვალე. ქართული ბიზნესისთვის ეს არის კონტრაქტების, საგარანტიო პოლიტიკის, მომწოდებლის პასუხისმგებლობისა და პროდუქტის დიუ-დილიჯენსის გადახედვის სიგნალი.
## წყაროები / Sources - ევროკომისია — Directive on repair of goods: https://commission.europa.eu/law/law-topic/consumer-protection-law/directive-repair-goods_en - ევროკავშირის საბჭო — Right to repair products: https://www.consilium.europa.eu/en/policies/right-to-repair-products/ - საქართველოს კანონი მომხმარებლის უფლებების დაცვის შესახებ: https://www.matsne.gov.ge/en/document/view/5420598 - საქართველოს პროდუქტის უსაფრთხოებისა და თავისუფალი მიმოქცევის კოდექსი: https://www.matsne.gov.ge/en/document/view/1659419?publication=3
შენიშვნამასალა საინფორმაციო ხასიათისაა და არ წარმოადგენს ინდივიდუალურ სამართლებრივ რჩევას.